Workshop: verlies, verdriet en rouw

Dag allemaal,

Maandag 31 maart hebben per leergroep in workshops onze uitgewerkte hoek moeten voorstellen. Wij hadden met onze leergroep de godsdiensthoek toegewezen gekregen.
Lotte, Sofie, Ine en ik hebben het onderdeeltje verlies, verdriet en rouw op onze verantwoordelijkheid genomen.

Na heel wat lezen, verzamelen en knutselen was dit het resultaat:
Kaarsjes voor iemand branden met een tekst in afgedrukt.
Ik heb dit vroeger als kind zelf gedaan in de lagere school, maar mij lijkt het met tekenen ook haalbaar bij kleuters. Het is één van de dingen die me als sterkste is bijgebleven tijdens het verwerken van mijn verdriet. Die kaarsjes van toen, staan nu nog steeds op mijn kamer.
Je neemt een theelichtje en haalt het kaarsje eruit. Je knipt een papiertje, net zo groot zodat het in het ijzertje past. Leg het erin en steek het kaarsje er ook terug in. Steek je kaarsje aan en laat het volledig opbranden. Nu zie je de tekst in je kaarsje gedrukt staan. Let wel op dat ze geen tekening maken in het midden van het kaarsje, want hier zit het ijzertje van het steeltje. 974331_10203845309914947_2143220414_n

Verder hebben we nog een bundeltje gemaakt met allemaal prentenboeken die passen bij dit thema. Maar we hebben ook heel wat infoboeken gevonden over dit thema bij kleuters en hier een lijstje van gemaakt. De belangrijkste dingen hebben we even kort in een bundeltje gezet. Een fotokadertje om een foto in te stoppen van diegene die je mist. Een Mariabeeldje om bij het kaarsje te zetten en eventueel een doodsprentje van de overledenen.
974336_10203845308074901_258054693_n
In de mediatheek hebben ze bij ons op school ook een rouwkoffer met een handleiding, een CD, materialen…

De hartjes die hier bovenaan tegen de muur hangen kunnen gebruikt worden als mama en papa gaan scheiden. Bijvoorbeeld: mama haar lievelingskleur is geel en papa zijn lievelingskleur is blauw. Ze gaan nu scheiden en uit elkaar (mama naar links leggen, papa naar rechts leggen) maar toch zullen ze altijd allebei evenveel van je blijven houden. De kleuter kan dan met de handen de twee lievelingskleuren mengen en het middelste hartje kleurt dan met de liefde van mama en van papa.

Het mannetje wat bovenaan tegen de muur hangt, is om aan te geven waar ze pijn of verdriet hebben. Ze kunnen dan met echte pleisters, deze kleven op het mannetje. Misschien doet het verdriet pijn aan hun hoofd, of hun hart, of aan hun buik? Als je witte pleisters neemt, kunnen de kleuters erop tekenen waarom ze verdriet hebben.
10339106_10203845308114902_54407856_n
De boom van weet je nog:
Een herinneringenboom. Een boom die vol met leuke en minder leuke herinneringen kan worden gehangen. De kleuters hangen er blaadjes op van belangrijke momenten in hun leven. Later kan hierop terug geblikt worden.
10345055_10203845308154903_1848383163_n

Een ballon om een berichtje, boodschap naar de hemel te sturen naar iemand die je mist, kan ook heel veel steun bieden.
10346744_10203845314955073_910800936_n

De verdrietige sokken. Kleuters kunnen soms met hun verdriet de hele dag rondlopen, soms wel de hele dag. Deze sokken kunnen misschien voor sommige kleuters ook steun bieden. De ene voet bevestigd hun verdriet, de andere is verwonderd en kan hun doen denken aan alle leuke dingen die er die dag nog gebeurd zijn.
10364446_10203845310034950_896160701_n

Een troostzakdoek kan soms ook heel erg veel steun bieden. Niet enkel bij het verlies van iemand, maar ook om andere soorten verdriet. Een speciale zakdoek, die enkel daarvoor gebruikt kan worden. De kleuters kunnen dan met textielstiften op een zakdoek tekenen waarover hun verdriet gaat. Even strijken en het is voor eeuwig bevestigd. Zo hebben ze een houvast wanneer ze het moeilijk hebben.  10364511_10203845310114952_1774820590_n

Een zorgenvriendje kan ook bij sommige kleuters helpen. Dit is een vriendje voor kleuters die erg veel zorgen aan hun hoofd hebben. Ze kunnen dan van die zorgen doorheen de dag een tekening maken en in het vriendje zijn mond steken. Deze eet dit dan op en voor (!) sommige kleuters kan dit dan een deel zorgen wegnemen. Dit werkt niet bij iedereen. Maar misschien is het wel de geschikte oplossing voor één van jouw kleuters.
10374204_10203845309954948_201818644_n

Je ook op veel manieren aan de slag gaan met boekjes. Een wensboekje, een boekje maken met 10 leuke dingen die je deed met de persoon die je nu mist…
We hebben ook heel wat gebedjes gevonden rond de verschillende soorten verdriet.
En we vonden dat een knuffel ook niet kon ontbreken. Sommige kleuters zijn zoals oesters. Ze vinden het moeilijk om te praten over hun verdriet en laten hun hard aan de buitenkant zien. Maar eigenlijk zijn ze vanbinnen heel zacht en misschien zelfs heel verdrietig. Via knuffels kan je soms gemakkelijker gesprekjes voeren of de kleuter kan zijn gevoelens tegen knuffels vertellen.
10374204_10203845309994949_1693768671_n

Een tranenkruik is een erg leuk instrument om op klasniveau te gebruiken. In de bloemenwinkel kan je waterbolletjes kopen. Als je deze in het water laat liggen zuigen ze het water op en worden ze groter. Net alsof het tranen zijn. Iedere keer als er verdriet is in de klas, kunnen de kleuters er tranen in stoppen. Als de kruik voller geraakt, zullen de kleuters zien dat er in een klas wel eens vaker verdriet is en dat dit niet altijd alleen bij dezelfde personen is. Kleuters zullen zo zien dat ze samen heel wat verdriet hebben, maar dat het helemaal niet erg is om soms verdrietig te zijn. 10374236_10203845308194904_718304341_n

We hebben ook een bundeltje gemaakt met allemaal liedjes op die te maken hebben met dit onderwerp en een lijst die vaak gebruikt worden bij verlies, verdriet en rouw. Sommige kleuters zullen deze herkennen van bij begrafenissen of in de mis en kunnen dus ook steun bieden.
10379180_10203845310074951_1854292539_n

10379423_10203845308274906_1466436855_n

Ook stenen kunnen een grote steun en houvast bieden. Wat erg leuk is, is om hen er met lichtgevende verf een tekening op te laten maken. De anderen zien dan niet wat erop  staat, enkel de kleuter van wie de steen is, weet wat erop staat. Voor gesloten kleuters kan dit een letterlijke houvast zijn.
10388431_10203845308234905_7456158_n

Wat wij vooral onthouden hebben uit deze workshop:
– er is niet 1 geschikte oplossing voor alle kleuters. De verwerking van verlies en verdriet is anders voor alle kleuters. Het is dus van groot belang om te kijken en te zoeken wat van toepassing is bij jouw kleuter.
– het is belangrijk dat je hier wat over weet en iets kan aanbieden op het moment zelf. Soms weet je op voorhand niet wanneer er een kleuter met verdriet, verlies of rouw naar school gaat komen. De kleuter kan zich erg belangrijk gaan voelen als hij weet dat er speciaal dingen voor hem gedaan worden en naar hem geluisterd wordt.

Lieve groetjes
Stephanie

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: